ساختار ادبى أجل : خبر براى مبتداى محذوف و در اصل چنين بوده است : « أجلكم أجل منقوص » . أمل محفوظ : مانند قبلى است . رب : حرف جر است كه بر سر نكره درمىآيد و نياز به متعلق ندارد . مضيّع : خبر براى مبتداى محذوف و در اصل چنين بوده است : « هو مضيّع » . همه جمله صفت براى « دائب » است . إدبارا : تمييز است . عدّته ، مكيدته : ضمير « هاء » به شيطان برمىگردد . حيث : ظرف مبنى بر ضم و محلا منصوب است . شرح و تفسير ( إنّكم و ما تأملون من هذه الدّنيا أثوياء مؤجّلون ) هرچه در دنياست روبه نابودى است ؛ مگر چيزى كه سود آن به مردم برسد و پاداش آن تا زمانى كه روزگار باقى است ، خواهد ماند : « ولى آن‌چه به مردم سود مىرساند در زمين [ باقى ] مىماند . » « 1 » ( و مدينون مقتضون ) واژه « مقتضون » به معنى پاسخگو و متعهد به عمل براساس آيين دادگرى و نوع‌دوستى است ؛ آيينى كه مىگويد : « و از ارزش اموال مردم نكاهيد و در زمين سر به فساد برنداريد . » « 2 » ( أجل منقوص ) زندگى با توالى شب و روز كاهش مىيابد . ( و عمل محفوظ ) يعنى اگر

--> ( 1 ) . وَ أَمَّا ما يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِي الْأَرْضِ رعد / 13 : 17 . ( 2 ) . وَ لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْياءَهُمْ وَ لا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ شعراء / 26 : 183 .